مدیرکل سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت: مشارکت خیرین در پیشگیری از بیماری‌ها باید به یکی از اولویت‌های نظام سلامت تبدیل شود
امتیاز:
دکتر فرهانچی با تأکید بر ضرورت نقش‌آفرینی خیرین، سازمان‌های مردم‌نهاد و بنگاه‌های اقتصادی در سیاست‌گذاری سلامت، گفت: شورای مشارکت‌های اجتماعی باید به بستری برای ایجاد اجماع درباره اولویت‌های سلامت استان‌ها و هدایت منابع خیرین به سمت نیازهای اساسی جامعه، به‌ویژه پیشگیری از بیماری‌ها، تبدیل شود.
به گزارش روابط عمومی و امور بین‌الملل دانشگاه علوم پزشکی ایلام، دکتر فرهانچی، مدیرکل سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، در نشست کمیته مشارکت‌های اجتماعی در نظام سلامت استان ایلام، بر ضرورت تقویت مشارکت‌های مردمی، افزایش سهم حوزه سلامت از کمک‌های خیرخواهانه و توسعه برنامه‌های پیشگیرانه تأکید کرد.
وی با تشریح فلسفه شکل‌گیری شورای مشارکت‌های اجتماعی در نظام سلامت اظهار کرد: هدف از تشکیل این شورا، فراهم کردن زمینه حضور خیرین، سازمان‌های مردم‌نهاد و سایر ذی‌نفعان در کنار مدیران نظام سلامت، نه‌تنها در مرحله اجرای پروژه‌ها، بلکه در فرآیند سیاست‌گذاری و تعیین اولویت‌هاست.
مدیرکل سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت افزود: گاهی اولویت‌های تعیین‌شده براساس شاخص‌های ستادی با نیازهایی که مردم، خیرین و سازمان‌های مردم‌نهاد در مناطق مختلف احساس می‌کنند، تفاوت دارد؛ ازاین‌رو، تصمیم گرفتیم با تشکیل این شورا، درباره پروژه‌های اولویت‌دار هر استان به اجماع برسیم و ظرفیت‌های دانشگاه، خیرین و سایر دستگاه‌ها را در مسیر تحقق این اولویت‌ها هدایت کنیم.
ضرورت افزایش سهم سلامت از کمک‌های خیرخواهانه
فرهانچی با اشاره به ظرفیت قابل‌توجه خیرین در کشور تصریح کرد: برآوردهای انجام‌شده نشان می‌دهد حجم کمک‌های خیرخواهانه در کشور طی سال ۱۴۰۴ حدود ۲۵۰ همت بوده است؛ بااین‌حال، سهم حوزه سلامت از این منابع همچنان محدود است و این موضوع نشان می‌دهد که باید برای تبیین اهمیت سلامت و معرفی فرصت‌های مشارکت در این حوزه، تلاش بیشتری صورت گیرد.
وی ادامه داد: بخشی از منابع خیرخواهانه به حوزه‌هایی مانند مدرسه‌سازی، فعالیت‌های مذهبی، امور معیشتی و سایر فعالیت‌های اجتماعی اختصاص می‌یابد. ضروری است با اطلاع‌رسانی مؤثر و معرفی نیازهای واقعی جامعه، زمینه افزایش مشارکت خیرین، بانک‌ها، صنایع و بنگاه‌های اقتصادی در حوزه سلامت فراهم شود.
مدیرکل سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت با تأکید بر اینکه هدف از جلب مشارکت‌ها صرفاً تأمین منابع مالی برای دولت نیست، گفت: موضوع اصلی، کمک به ارتقای سلامت مردم است. برای مثال، بنگاه‌های اقتصادی و بانک‌ها می‌توانند با اجرای برنامه‌های سلامت‌محور برای کارکنان خود، به پیشگیری از بیماری‌ها و کاهش هزینه‌های درمان کمک کنند؛ اقدامی که هم به نفع کارکنان است و هم بار واردشده بر نظام سلامت را کاهش می‌دهد.
پیشگیری؛ اولویتی راهبردی در مشارکت‌های اجتماعی سلامت
فرهانچی با اشاره به ضرورت توجه جدی‌تر به پیشگیری از بیماری‌ها بیان کرد: بخشی از مشکلات نظام سلامت ناشی از افزایش بار بیماری‌ها و هزینه‌های سنگین درمان است؛ درحالی‌که با آموزش، غربالگری به‌موقع و اصلاح رفتارهای پرخطر، می‌توان از بروز بسیاری از بیماری‌ها یا پیشرفت آن‌ها جلوگیری کرد.
وی با اشاره به آمارهای مطرح‌شده درباره بیماری ام‌اس در استان ایلام اظهار کرد: براساس اطلاعات ارائه‌شده در این نشست، شمار مبتلایان شناسایی‌شده به ام‌اس در شهرستان ایلام به حدود ۲۵۰ نفر رسیده است؛ درحالی‌که بنا بر اظهارات مطرح‌شده، این تعداد در سال‌های گذشته به‌مراتب کمتر بوده است. این بیماری می‌تواند پیامدهای جدی جسمی، خانوادگی و اجتماعی داشته باشد و هزینه‌های قابل‌توجهی را به بیماران و نظام سلامت تحمیل کند.
وی همچنین با اشاره به آمار سوختگی در کشور افزود: طبق آمار ارائه‌شده در این نشست، در سال ۱۴۰۴ حدود ۳۰۰ هزار مورد سوختگی در کشور ثبت شده که حدود ۳۰ هزار مورد آن به سوختگی‌های شدید منجر شده است. بخش قابل‌توجهی از این حوادث با آموزش عمومی، ارتقای ایمنی و اقدامات پیشگیرانه قابل کاهش است.
مدیرکل سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت تأکید کرد: شورای مشارکت‌های اجتماعی می‌تواند با هدایت ظرفیت‌های مردمی به سمت پیشگیری، آموزش و کاهش عوامل خطر، نقش مؤثری در کاهش بار بیماری‌ها داشته باشد. لازم است در کنار حمایت از خدمات درمانی، توجه ویژه‌ای به تأمین مالی برنامه‌های پیشگیرانه صورت گیرد و پیشنهاد می‌شود دست‌کم ۵۰ درصد کمک‌های خیرخواهانه و منابع اختصاص‌یافته از سوی سازمان‌های مردم‌نهاد، به برنامه‌های پیشگیری و ارتقای سلامت اختصاص یابد.
مسئولیت اجتماعی صنایع و دستگاه‌ها در قبال سلامت کارکنان
فرهانچی با تأکید بر نقش مدیران دستگاههای اجرایی، بانک‌ها و صنایع در حفظ سلامت نیروی انسانی اظهار کرد: مسئولیت اجتماعی در حوزه سلامت نباید صرفاً به اهدای تجهیزات پزشکی یا ساخت مراکز درمانی محدود شود. صاحبان صنایع، مدیران ادارات و مسئولان سازمان‌ها می‌توانند با طراحی برنامه‌های منظم غربالگری، آموزش خودمراقبتی و شناسایی زودهنگام بیماری‌ها، از سلامت کارکنان خود محافظت کنند.
وی افزود: بسیاری از بیماری‌های مزمن، ازجمله فشارخون بالا، دیابت و برخی سرطان‌ها، در صورت شناسایی به‌موقع، بهتر کنترل می‌شوند و هزینه‌های درمانی و پیامدهای اجتماعی کمتری به همراه دارند. اجرای برنامه‌های دوره‌ای پایش سلامت کارکنان در محیط‌های کاری، اقدامی مؤثر و قابل‌اجراست که می‌تواند به یکی از محورهای همکاری میان نظام سلامت و بنگاه‌های اقتصادی تبدیل شود.
وی همچنین بر اهمیت افزایش آگاهی عمومی درباره غربالگری و خودمراقبتی تأکید کرد و گفت: مشارکت اجتماعی در سلامت فقط به تأمین منابع مالی محدود نمی‌شود؛ مردم نیز باید با رعایت توصیه‌های بهداشتی، انجام معاینات ضروری و پیگیری وضعیت سلامت خود، در پیشگیری از بیماری‌ها نقش‌آفرینی کنند.
هدایت ظرفیت خیرین به سمت اولویت‌های واقعی استان
مدیرکل سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به ظرفیت‌های استان ایلام خاطرنشان کرد: ارتباط مؤثر با صاحبان صنایع، بانک‌ها، فرمانداری‌ها، شوراهای اسلامی، دستگاههای اجرایی و سایر نهادهای اثرگذار می‌تواند زمینه مشارکت گسترده‌تر در برنامه‌های سلامت را فراهم کند.
فرهانچی افزود: انتظار می‌رود جلسات شورای مشارکت‌های اجتماعی به شکل مستمر برگزار شود و با حضور نمایندگان بخش‌های مختلف، اولویت‌های سلامت استان مشخص و برای اجرای آن‌ها برنامه‌ریزی شود. موضوعاتی مانند توسعه خوابگاه‌های دانشجویی، احداث خانه‌های بهداشت، بازسازی زیرساخت‌های فرسوده و اجرای برنامه‌های پیشگیرانه باید براساس نیازهای واقعی منطقه و با مشارکت ذی‌نفعان بررسی شوند.
وی در پایان تأکید کرد: هدف نهایی این شورا، ایجاد هم‌افزایی میان دانشگاه علوم پزشکی، خیرین، سازمان‌های مردم‌نهاد و بخش اقتصادی برای ارتقای سلامت مردم است. هرچه اجماع بیشتری درباره اولویت‌های سلامت شکل بگیرد و منابع موجود هدفمندتر به کار گرفته شوند، می‌توان امیدوار بود که ضمن توسعه خدمات درمانی، از بروز بیماری‌ها و تحمیل هزینه‌های سنگین به خانواده‌ها و نظام سلامت نیز پیشگیری شود.